બાણાસકાંઠા જિલ્લાના સાંસ્કૃતિક અને સાહિત્યિક વાતાવરણને નવી ઊંચાઈ આપતો ‘બાણાસ સાહિત્ય ઉત્સવ’ પાલનપુરની વિદ્યામંદિર સ્કૂલ ખાતે ત્રીજા સતત વર્ષે યોજાયો છે. સાહિત્ય, કલા અને વિચારવિમર્શનું આ મહોત્સવ બાણાસની ધરા પર સાહિત્યપ્રેમીઓ માટે ઉત્સવ સમાન બની ગયો છે. જિલ્લાના સાહિત્યકારો, કવિઓ, લેખકો, શિક્ષકો, વિદ્યાર્થીઓ તેમજ સાહિત્યરસિકોની મોટી સંખ્યામાં હાજરીથી ઉત્સવનો આરંભ ઉત્સાહભર્યા માહોલમાં થયો હતો.

‘બાણાસ સાહિત્ય ઉત્સવ’નો મુખ્ય ઉદ્દેશ ગુજરાતી સાહિત્યને પ્રોત્સાહન આપવાનો, યુવા પેઢીમાં વાંચન અને લેખનની રૂચિ વિકસાવવાનો તથા સાહિત્ય દ્વારા સમાજમાં સકારાત્મક વિચારધારા પ્રસરાવવાનો છે. ઉત્સવ દરમિયાન વિવિધ સાહિત્યિક સત્રો, કવિ સંમેલન, પુસ્તક ચર્ચા, વાર્તા વાચન અને વિચાર ગોષ્ઠીઓનું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે. જાણીતા સાહિત્યકારો અને વિચારકો દ્વારા સાહિત્ય, સંસ્કૃતિ અને સમયસંદર્ભ વિષયક ઉદબોધન આપવામાં આવ્યું છે.

આ સાહિત્ય ઉત્સવમાં ખાસ કરીને વિદ્યાર્થીઓ અને યુવાનો માટે અલગ સત્રો રાખવામાં આવ્યા છે, જેથી નવી પેઢી સાહિત્ય સાથે જોડાઈ શકે. સર્જનાત્મક લેખન, વાંચનની આદત અને ભાષાની સમૃદ્ધિ પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે. વિદ્યામંદિર સ્કૂલના વિદ્યાર્થીઓએ સાહિત્ય આધારિત નાટ્યરજુઆત, કાવ્યપાઠ અને વક્તૃત્વ દ્વારા ઉત્સવને વધુ રંગીન બનાવ્યો હતો.

બાણાસ સાહિત્ય ઉત્સવ માત્ર કાર્યક્રમ પૂરતો સીમિત નથી, પરંતુ તે એક વિચારધારા બનીને ઉભરી રહ્યો છે. અહીં સાહિત્યને લોકભોગ્ય બનાવવાની સાથે સાથે સ્થાનિક લેખકો અને સર્જકોને મંચ પણ આપવામાં આવે છે. ગ્રામ્ય અને શહેરી વિસ્તારો વચ્ચે સાહિત્યિક સેતુ રચવાનો પ્રયાસ આ ઉત્સવ દ્વારા થઈ રહ્યો છે.

ત્રીજા સતત વર્ષે યોજાયેલા ‘બાણાસ સાહિત્ય ઉત્સવ’એ સાબિત કર્યું છે કે બાણાસકાંઠાની ધરા માત્ર ખેતી અને સંસ્કૃતિ માટે જ નહીં, પરંતુ સાહિત્યિક ચેતનાના કેન્દ્ર તરીકે પણ પોતાની ઓળખ બનાવી રહી છે. આવનાર સમયમાં આ ઉત્સવ રાજ્યસ્તર તેમજ રાષ્ટ્રીય સ્તરે પોતાની વિશિષ્ટ ઓળખ ઉભી કરશે તેવી અપેક્ષા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.