
નાનકડા પરંતુ પર્યાવરણીય રીતે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ વન્યજીવન અભયારણ્યમાં દ્વિવાર્ષિક પક્ષી ગણતરી દરમિયાન નોંધપાત્ર આંકડા સામે આવ્યા છે. માત્ર 6 ચોરસ કિલોમીટર વિસ્તારમાં કુલ 74,452 પક્ષીઓની નોંધ કરવામાં આવી છે, જે 205 જેટલી વિવિધ પ્રજાતિઓનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. આ આંકડા દર્શાવે છે કે આ વિસ્તાર સેન્ટ્રલ એશિયન ફ્લાયવે પર આવેલ એક મહત્વપૂર્ણ સ્ટોપઓવર અને વસવાટ સ્થાન છે.સેન્ટ્રલ એશિયન ફ્લાયવે વિશ્વના મુખ્ય સ્થળાંતરી પક્ષી માર્ગોમાંનો એક છે, જ્યાંથી હજારો કિલોમીટરનો પ્રવાસ કરીને પક્ષીઓ પ્રજનન અને આહાર માટે વિવિધ દેશોમાં આવે છે. આવા સમયમાં આ નાનકડું અભયારણ્ય સ્થળાંતરી પક્ષીઓ માટે સુરક્ષિત આશ્રયસ્થાન તરીકે કાર્ય કરે છે.દ્વિવાર્ષિક પક્ષી ગણતરી અભ્યાસ દરમિયાન વન વિભાગના અધિકારીઓ, પક્ષીવિદો અને પ્રકૃતિપ્રેમીઓએ સંકલિત રીતે વૈજ્ઞાનિક પદ્ધતિઓનો ઉપયોગ કરીને સર્વે હાથ ધર્યો હતો. વિવિધ ઝોનમાં ટીમો વહેંચીને દુરબીન અને ગણતરીની આધુનિક પદ્ધતિઓ દ્વારા પક્ષીઓની સંખ્યા અને પ્રજાતિઓની ઓળખ કરવામાં આવી હતી.વન વિભાગ દ્વારા પ્રકૃતિ સંરક્ષણ અને વૈજ્ઞાનિક અભ્યાસ માટે કરવામાં આવેલ આ પ્રયાસ પ્રશંસનીય ગણાઈ રહ્યો છે. આવા અભ્યાસોથી પક્ષીઓની વસતિમાં થતા ફેરફારો, પ્રજનન સ્થિતિ અને પર્યાવરણ પર પડતા પ્રભાવ વિશે મહત્વપૂર્ણ માહિતી પ્રાપ્ત થાય છે. તે આધારે સંરક્ષણ માટે યોગ્ય નીતિઓ અને પગલાં નક્કી કરવામાં સહાય મળે છે.પર્યાવરણવિદોના મત મુજબ, માત્ર 6 ચો.કિ.મી. વિસ્તારમાં આટલી મોટી સંખ્યામાં પક્ષીઓની હાજરી એ વિસ્તારની જૈવ વૈવિધ્યતા અને કુદરતી સંતુલનની સાબિતી આપે છે. આ અભયારણ્ય ભવિષ્યમાં પણ સ્થળાંતરી પક્ષીઓ માટે મહત્વપૂર્ણ કેન્દ્ર બની રહે તે માટે સતત સંરક્ષણ અને સંશોધન જરૂરી છે.આ દ્વિવાર્ષિક ગણતરીએ ફરી એકવાર સાબિત કર્યું છે કે નાનકડા વિસ્તાર પણ વૈશ્વિક પર્યાવરણીય દૃષ્ટિએ વિશેષ મહત્વ ધરાવી શકે છે.





