વાઇબ્રન્ટ ગુજરાત રીજનલ કોન્ફરન્સ (VGRC) સૌરાષ્ટ્ર-કચ્છ દરમિયાન રાજકોટ જિલ્લાના જસદાણનો હસ્તકલા ઉદ્યોગ દેશ-વિદેશમાં પોતાની આગવી ઓળખ સાથે ચમક્યો છે. પરંપરાગત કળા, આધુનિક ડિઝાઇન અને કુશળ કારીગરોની મહેનતના કારણે જસદાણ આજે હસ્તકલા ઉદ્યોગનું મહત્વપૂર્ણ કેન્દ્ર બની રહ્યું છે.

જસદાણના કારીગરો દ્વારા બનાવવામાં આવતી લાકડાની નકશીદાર વસ્તુઓ, ડ્રાયફ્રૂટ બોક્સ, જ્વેલરી બોક્સ, ડેકોરેટિવ આઇટમ્સ અને મંદિરોએ વિદેશી બજારમાં ખાસ સ્થાન મેળવ્યું છે. ખાસ કરીને લંડનમાં જસદાણના કારીગરો દ્વારા તૈયાર કરાયેલા મંદિરની વિશેષ માંગ જોવા મળી છે, જ્યારે સ્પેનમાં તૈયાર થતી જ્વેલરી બોક્સ અને ડેકોરેટિવ આઇટમ્સ પણ લોકપ્રિય બની છે. આથી જસદાણના હસ્તકલા ઉદ્યોગ માટે નિકાસના નવા દ્વાર ખુલ્યા છે.

‘વોકલ ફોર લોકલ’ના વિચારથી પણ આગળ વધી જસદાણના ઉદ્યોગકારો અને કારીગરો અન્ય વિસ્તારોમાંથી લાકડું, પાતળી શીટ, એલ્યુમિનિયમ ફોઇલ જેવી કાચી સામગ્રી મંગાવી તેને મૂલ્યવર્ધિત ઉત્પાદનમાં રૂપાંતરિત કરી રહ્યા છે. સ્થાનિક કળાને વૈશ્વિક બજાર સુધી પહોંચાડવામાં તેઓ સફળ રહ્યા છે.

હાલ જસદાણમાં નાના-મોટા મળીને 100થી વધુ હસ્તકલા યુનિટ કાર્યરત છે, જેમાંથી અંદાજે 7 હજારથી વધુ લોકોને સીધો અને પરોક્ષ રોજગાર મળી રહ્યો છે. ગ્રામ્ય વિસ્તારોના યુવાનો અને મહિલાઓ માટે આ ઉદ્યોગ આવકનું મહત્વપૂર્ણ સાધન બન્યો છે. કારીગરોની કુશળતા અને નવી પેઢીની ડિઝાઇન સમજણના કારણે જસદાણના ઉત્પાદનો આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે સ્પર્ધા કરી શકે છે.

VGRC જેવા મંચ પર જસદાણના હસ્તકલા ઉદ્યોગને મળતી ઓળખથી આવનાર સમયમાં વધુ રોકાણ, તાલીમ અને નિકાસની તકો ઊભી થવાની શક્યતા છે. જસદાણનો હસ્તકલા ઉદ્યોગ આજે માત્ર સ્થાનિક અર્થતંત્રને મજબૂત નથી કરતો, પરંતુ ગુજરાત અને ભારતની કળાને વિશ્વભરમાં ઓળખ અપાવી રહ્યો છે.