
Dahod જિલ્લામાં પ્રાકૃતિક ખેતીને પ્રોત્સાહન આપવા માટે ATMA પ્રોજેક્ટ હેઠળ ક્લસ્ટર અભિગમથી વિવિધ ગામોમાં સતત તાલીમ અને મોડેલ ફાર્મ મુલાકાત કાર્યક્રમો યોજાઈ રહ્યા છે. ત્રણ ગ્રામ પંચાયતોના ક્લસ્ટર આધારે ગ્રામ્ય સ્તરે પ્રાકૃતિક કૃષિનો વ્યાપ વધારવા માટે સુનિયોજિત પ્રયાસો કરવામાં આવી રહ્યા છે.
આ અંતર્ગત Devgadh Bariya તાલુકાના ટોયણી, દેવી રામપુરા અને ટીડકી ગામોમાં પ્રાકૃતિક ખેતી અંગે વિશેષ તાલીમનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. કાર્યક્રમમાં કૃષિ મિત્રઓ અને પ્રગતિશીલ ખેડૂતો દ્વારા અન્ય ખેડૂતોને પ્રાકૃતિક ખેતીના મૂળ સિદ્ધાંતો અંગે વિગતવાર સમજ આપવામાં આવી હતી.
તાલીમ દરમિયાન પ્રાકૃતિક કૃષિના સિદ્ધાંતો, જીવામૃત અને ઘનજીવામૃત જેવા કુદરતી ખાતરોનો ઉપયોગ, બીજ ઉપચારની પદ્ધતિઓ, જૈવિક નિયંત્રણ દ્વારા જીવાત અને રોગ વ્યવસ્થાપન જેવી બાબતો પર માર્ગદર્શન આપવામાં આવ્યું. રસાયણિક ખાતરો અને જંતુનાશકોના વધતા ખર્ચ તથા જમીનની ઉર્વરાશક્તિમાં ઘટાડા જેવી સમસ્યાઓથી બચવા માટે પ્રાકૃતિક ખેતીને અસરકારક વિકલ્પ તરીકે રજૂ કરવામાં આવી.
મોડેલ ફાર્મની મુલાકાત દરમિયાન ખેડૂતોને પ્રત્યક્ષ રીતે પ્રાકૃતિક ખેતીની પદ્ધતિઓનો અનુભવ કરાવવામાં આવ્યો. સફળતાપૂર્વક પ્રાકૃતિક ખેતી અપનાવનાર ખેડૂતોના અનુભવો શેર કરાયા, જેના કારણે અન્ય ખેડૂતોમાં પણ આત્મવિશ્વાસ અને પ્રેરણા વધતી જોવા મળી.
ATMA પ્રોજેક્ટ દ્વારા સતત માર્ગદર્શન, તાલીમ અને અનુસરણથી ગામડાં સ્તરે ક્લસ્ટર આધારિત પ્રાકૃતિક ખેતી અમલીકરણને ગતિ મળી રહી છે. આ પ્રયાસોથી ખેડૂતોના ઉત્પાદન ખર્ચમાં ઘટાડો, જમીનનું સ્વાસ્થ્ય સુધારવું અને પર્યાવરણ સંરક્ષણ જેવા સકારાત્મક પરિણામોની અપેક્ષા છે.
દાહોદ જિલ્લામાં પ્રાકૃતિક ખેતી તરફ વધતા આ પગલાં ટકાઉ કૃષિ વિકાસ માટે મહત્વપૂર્ણ સાબિત થઈ રહ્યા છે અને ખેડૂતોને સ્વાવલંબન તથા વધુ આવક તરફ દોરી રહ્યા છે.





